Aviko heeft de contractprijs € 2,50 verhoogd en komt nu op een contractprijs uit van € 11,75 per 100 kilo en Agristo heeft er € 2,25 per 100 kilo bijgedaan. Waarschijnlijk komen de meeste fritesfabrieken met een contractprijs van rond de € 11,50 tot € 12,00 voor de Fontana’s af land. Is deze prijsverhoging voldoende om nu weer eens kostendekkend aardappelen te kunnen telen op contract? Men moet immers niet vergeten dat de kostprijs ook aanzienlijk aan het stijgen is!

Een stijging van de contractprijs van ongeveer 20% ten opzichte van 2021 is aanzienlijk. Echter in 2020 heeft men de contractprijs gemiddeld zo’n € 0,75 cent laten zakken. De meeste fritesfabrieken betaalden voor oogst 2021 ongeveer € 9,25. Je hoeft geen rekenwonder te zijn, maar fritesaardappelen telen voor een goede 9 cent per kilo lukt niet.

Nieuwe kostprijsberekening

Onlangs kwam de NAV (Nederlandse Akkerbouw Vakbond) met de nieuwe kostprijsberekening van de fritesaardappelen van zand- en kleigrond uit. Wil je een goed beeld hebben voor wat je voor je aardappelen ongeveer moet krijgen, dan zul je toch moeten weten wat je kostprijs ongeveer is. Voor oogst 2021 was de kostprijs € 6.565 per hectare. Bij een opbrengst van 55.000 kilo uitbetaalde aardappelen kom je op een kostprijs van € 11,93 cent/kilo uit. Kosten voor beregenen zijn nog niet meegeteld. Voor oogst 2022 verwacht men dat de teelt op zandgrond af land ongeveer € 752 duurder wordt. Dus € 7.327 met een opbrengst van 55.000 kilo is de kostprijs dan 13,32 cent/kilo. Beregeningskosten zijn ook hier niet geteld.

Gemiddeld mag je gerust 1,5 cent/kilo ofwel € 825/ha voor het beregenen tellen. Voor de pacht/grondhuur heeft de NAV € 1.250 per hectare geteld en voor pootgoedkosten € 1.150 in 2021 en € 1.200 voor 2022. Op zandgrond gaan ze uit van een opbrengst van gemiddeld 55.000 kilo per hectare en voor kleigrond een opbrengst van 50.000 kilo per hectare. Ook wordt er nog opgemerkt dat je eigenlijk 15% extra moet tellen voor marge en risico voor de ondernemer. Dit is ongeveer 2 cent/kilo. Dus de gemiddelde kostprijs voor boeren op zandgrond voor oogst 2022 inclusief beregenen en 15% marge is: € 7.327 + € 825 (beregenen) = € 8.152 + € 1.100 (marge en risico) = € 9.252.

Dit is dan € 16,82 bij een uitbetaalde opbrengst van 55.000 kilo fritesaardappelen op zandgrond.

Hongerloontje

Ik hoor u al zuchten dit kan toch niet! Velen van ons berekenen niet alle kosten mee. Waarom mag een boer zichzelf geen uurloon berekenen van ruim € 20? Ook bij eigen grond moet je pachtkosten meetellen. Je kunt eigen aardappelgrond ook makkelijk verhuren en dan is het een opbrengst. Ook de afschrijving van machines moet meegeteld worden. Zelfs voor algemene kosten (boekhouder/telefoon/verzekeringen etc.) moet je een bedrag opnemen. Ook deze kosten moeten immers door het bedrijf betaald worden.

Tja als je het zo bekijkt, dan is een contractprijs van amper 12 cent/kilo nog aan de lage kant. Doe je veel op contract dan weet je van tevoren al dat je weer voor een hongerloontje aardappelen aan het telen bent. Probeer in ieder geval wat je doet, heel goed te doen. Liever een kleiner areaal met een goede opbrengst. Zodat jouw opbrengst ruim boven het gemiddelde komt. Want behaal je een opbrengst van 70.000 kilo en je zou voor alle aardappelen 12 cent krijgen, dan kom je op een opbrengst uit van € 8.400/ha en heb je in ieder geval een kleine marge boven de kostprijs te pakken.