Hollen en stilstaan in aardappelseizoen 2018-’19
Het aardappeljaar loopt op zijn eind. Kenmerken waren een erg matige oogst, met een gemiddeld hoog prijsniveau, aanvankelijk veel aanbod af land en daarna passen en meten met de voorraden.
De bar lage fritesaardappelprijzen van het seizoen 2017-’18 waren in augustus vorig jaar snel vergeten toen de eerste noteringen van PotatoNL begonnen op een basisniveau van € 25 per 100 kilo. Na de overvloedige oogst van 2017 was een behoorlijke dip in de aardappelvoorziening in aantocht. De levendige handel af land werd niet alleen veroorzaakt doordat telers zo nodig van hun aardappelen af moesten uit oogpunt van houdbaarheid. Natuurlijk speelde dat ook wel op, vooral in België, maar het was voor de verwerkers ook nodig om zo al voorraad eindproduct te kunnen opbouwen en flink volume grondstof voor later in het seizoen veilig te stellen.
De prijzen in de 4 grote aardappelproductielanden in het noordwesten van de EU zijn gemiddeld niet meer onder € 25 gekomen, een unicum. De grootste fluctuatie was er in België. Af land stond het niveau onder invloed van het grote en kwalitatief niet denderende aanbod. Vervolgens trok de prijs op, tot nagenoeg het peil van de Nederlandse markt.
Na de jaarwisseling begon overal het spel van omzichtig inkopen, om vooral de prijs niet onnodig op te drijven. Wat al werd bijgekocht, werd bijvoorbeeld op termijn geleverd, of was meelevering bij de contractueel al vastgelegde aardappelen. De ergernis was dan ook groot toen in april de Bintje-notering van Belgapom abrupt sterk verlaagd werd. Op de situatie in Nederland, waar de prijsvorming strakker en transparanter geregeld is, had het geen invloed. De European Processing Potato-index, ofwel cash settlementnotering, van de aardappeltermijnmarkt werd door de prijsval van Bintje in het zuiden echter gedrukt. Gemiddeld kwam de EPP-index, de referentie voor het prijspeil van fritesgeschikt in het noordwesten van EU, dit oogstjaar uit op € 29,35. Dat is de afgelopen 10 seizoenen niet eerder gehaald. De inbreng van Nederland scoorde dit seizoen € 31,38 en die van België € 28,81. Duitsland kwam uit op € 29,05 en Frankrijk € 28,13.
Voorraad verdelen
Of het nu strategie is geweest, handelen volgens de mogelijkheden die een krappe aardappelvoorraad je biedt of een combinatie van beiden, feit is dat de bij de fritesfabrieken verwerkte hoeveelheden meer varieerden dan in andere jaren. Het hoge niveau van de aardappelnoteringen na de af-landperiode maakte bijkopen van grondstof naast de contractleveranties een dure grap. Vaste frietafnemers eerst bedienen en de verwerkingsvoorraad zo goed mogelijk verdelen over de periode tot aan de nieuwe oogst was het motto. De noteringen van PotatoNL voor categorieën aardappelen die buiten Nederland, België en Duitsland worden geleverd en dus meer onder invloed staan van vrije verkoop, tendeerden dit seizoen dan ook veel hoger dan die van de voor vaste leveringen bestemde aardappelen.
Export van aardappelen is minder geweest dan in voorgaande jaren, met de kanttekening dat dat vooral geldt voor de afzet overzee. Binnen Europa was het een ander verhaal. De voornaamste bestemming was ook dit seizoen België met zelfs een plus als gevolg van de geringe eigen productie, die nog zwaarder tegenviel dan in Nederland.
Bron Boerderij

