North-Western European Potato Growers (NEPG), een club aardappeltelers uit Nederland, België, Frankrijk, Duitsland en Engeland, kwam 2 weken geleden naar buiten met een opbrengstverwachting. De NEPG voorspelt een matige hectare-opbrengst aan aardappelen voor de industrie. Door groei van het areaal in genoemde 5 landen komt er een bovengemiddelde aardappelopbrengst. Redacteuren van Boerderij bekeken in genoemde landen hoe de aardappelen erbij staan en spraken telers. Tezamen ontstaat een redelijk betrouwbaar beeld.

Wat er uiteindelijk gaat komen moet nog blijken. Als de hoofdoogst volop aan de gang is, komt de NEPG daarom met concretere cijfers van hoe groot aardappeloogst 2019 is.

Kritiek op oogstvoorspellingen

Er klinkt wel kritiek op de oogstvoorspellingen zoals die van de NEPG. Het inzicht in wat er aan aardappelen onderweg is, geeft ook een beeld van hoe de prijsvorming van de vrije aardappelen (ook pools) er komend afzetseizoen uit kan zien. Interessant voor de teler, maar, zo zeggen de critici, ook de handel en de fritesfabrieken spinnen er garen bij. Met de NEPG-cijfers in de hand kunnen ze de afroep van de contractaardappelen en het bijkopen van vrije aardappelen zo op elkaar afstemmen dat de prijs mooi laag blijft. Ofwel, de aardappelteler zou zich met deze transparantie in de eigen voet schieten.

Naïeve gedachte

Nou, het omgekeerde is waar. Het is een naïeve gedachte te veronderstellen dat de fritesfabrieken voor indruk van de aardappelopbrengst op een opbrengstraming van de boeren zitten te wachten. Dat is namelijk niet het geval. Via de herhaaldelijke proefrooiingen van hun buitendiensten vormt de industrie zich al vanaf juli een beeld van wat er groeit.

Er is geen sprake van dat in de cijfers van de NEPG nieuws zit voor de inkoopafdelingen

Dat beeld wordt voortdurend bijgesteld. Verder is er de gestage stroom van satellietbeelden die een nauwgezet beeld geven van hoe aardappelen groeien. Er is geen sprake van dat in de cijfers van de NEPG nieuws zit voor de inkoopafdelingen.

Informatieachterstand verkleinen

Voor telers daarentegen biedt de eigen raming wel degelijks nieuws. Zonder de NEPG moeten ze op eigen houtje informatie bij elkaar schrapen over wat er aan aardappelen groeit; van eigen percelen en van collega‘s, beetje van wat buitendienstman loslaat, via-via van een kennis van een kennis over België, Duitsland en Frankrijk, en ga zo maar door.
Ofwel, de NEPG-cijfers verkleinen de informatieachterstand van de teler ten opzichte van zijn afnemers. Zo kan de teler voor zijn vrije tonnen de afzetstrategie wat bijpunten. Tot slot moet ook hier de macht gecontroleerd worden.